Αρχική

Χ. Φεραίος: Ο (διαβόητος) «Διαφωτισμός» και πάλι…

Σχολιάστε


Από Αντίφωνο

Χάρης Φεραίος

Α’

skopeythrio_asteriadisΦυσικά και δεν υπάρχει αμφιβολία: Ανάμεσα σε όλους τους πολιτισμούς που παρήγαγε η ανθρώπινη ιστορία, ο ευρωπαϊκός (της μεταρωμαϊκής φραγκοτευτονικής Ευρώπης εννοείται) υπήρξε και μοναδικός κατά το ότι είχε εντυπωσιακά ραγδαία ανέλιξη. Τα βαρβαρικά φύλα που σε αλλεπάλληλα κύματα είχαν εισβάλει στη δυτική Ευρώπη, και εκχριστιανιζόμενα έκαναν τα πρώτα αδέξια βήματά τους στον πολιτισμό, έμελλε να εκπλήξουν την ιστορία: Με μια «ραγδαία» διαδικασία γένεσης και ακμής, μόλις τεσσάρων στην ουσία αιώνων, ανέπτυξαν, ό,τι σήμερα είναι γνωστός ως (νεωτερικός) υπέρλαμπρος ευρωπαϊκός πολιτισμός. Ραγδαία μεν διαδικασία, που όμως ερμηνεύει και τα τραγικά αδιέξοδα στα οποία οδηγήθηκε, για πρώτη δε φορά οδήγησε μαζί του και ολόκληρη την οικουμένη.

Όλα άρχισαν με τον Καρλομάγνο. Η εκπληκτική πολιτική ιδιοφυΐα του οποίου διέβλεψε, ότι για να μπορέσει να δημιουργήσει στη Δύση μιαν άλλη Αυτοκρατορία, ως αντίποδα της Κωνσταντινούπολης, όφειλε να φτιάξει και μιαν άλλη εκδοχή του Χριστιανισμού, ως αντίποδα της ελληνικής Ορθοδοξίας. Και βρήκε άριστη διέξοδο σε ένα Λατίνο θεολόγο του 4ου αιώνα, τον Ιερό Αυγουστίνο. Ο οποίος όμως, μη γνωρίζοντας καθόλου ελληνικά, (γλώσσα δηλ. των Ευαγγελίων) αυτοσχεδιάζοντας προσάρμοσε τη χριστιανική διδασκαλία, στα απλουστευτικά σχήματα της ξηρής νομικής του σκέψης, δημιουργώντας όμως ένα απόμακρο, ιδίως δικαιοκρίτη Θεό, υποταγμένο κι αυτόν στις απαιτήσεις της αμείλικτης «θειας δικαιοσύνης του». Έτσι άρχιζε το ευρωπαϊκό δράμα.

Πρώτη πράξη του ήταν το οριακό έτος 1000, όπου οι ανώριμοι, πρώην βάρβαροι, τώρα Χριστιανοί της Δύσης, τρέκλιζαν συντετριμμένοι, αναμένοντας άπραγοι το επικρεμαμένο «τέλος του κόσμου», που τους ετοίμαζε ο απρόσιτος Θεός τους γι’ αυτό ειδικά το έτος! Ήταν όμως τέτοια η δύναμη για δημιουργία που γέννησε μέσα τους η επόμενη του έτους 1000, (που, αφού δεν ήλθε το τέλος, στην ουσία ήταν σαν να τους χαρίστηκε ξανά η ζωή) ώστε εκείνη η πάμφτωχη εξουθενωμένη αγροτική Ευρώπη, εξέπληξε γεννώντας τον ιδιοφυή, αριστοτεχνικά εκτοξευόμενο στα ύψη, θαυμαστό γοτθικό ναό. Αλλά το ευρωπαϊκό δράμα δεν παρήλθε, παρά επιπλέον έγινε τώρα και όντως τραγικό. Αφού, και παρότι (το, και εκπληκτικό, πλήθος) οι γοτθικοί ναοί της βίαια εκτοξεύονταν στα ύψη, πουθενά εκεί δεν συναντούσαν τον Θεό! Εκείνον εννοείται που τους κληροδότησε η θεολογία του Αυγουστίνου.

Ως «αντίδραση» ήλθε η θεολογία του Θωμά του Ακινάτη (13ος αιώνας). Αυτός «ανακάλυψε» ξαφνικά, από αραβικές μεταφράσεις όμως, τον Αριστοτέλη! Φυσικά λοιπόν, όχι μόνο ουδέν από τον Σταγειρίτη φιλόσοφο κατανόησε, αλλά με τα νοησιαρχικά του μηχανεύματα, ανέστρεψε όλο νόημα της φιλοσοφίας του. Με την καλούμενη δε «τεχνολογία της αλήθειας» που εισήγαγε αυτός και η «σχολή του», θεμελίωσε όχι μόνο ως θεωρία και πρακτική τον ολοκληρωτισμό, αλλά και ποδηγέτησε την Ευρώπη στην άκρατη χρησιμοθηρία (πλήρης δηλ. αναστροφή του αριστοτελικού, «ου χρήσεως ένεκα» της γνώσης!), η οποία και δημιούργησε μεν την εκρηκτική της πολιτισμική ανάπτυξη, αλλά συνάμα και την οικουμενική οδύνη που η χρησιμοθηρία της προκάλεσε! Έτσι όμως, ο απρόσιτος Θεός του Αυγουστίνου, έγινε τώρα και ολοκληρωτισμός με την Ιερά Εξέταση, το «υπέρλαμπρο» δηλ. προϊόν της. Το τραγικό στο ευρωπαϊκό δράμα συνεχιζόταν: Η Ευρώπη ήδη πάλευε με τον εαυτό της κατά στάδια, με κάθε όμως στάδιο να «αναθεματίζει» το προηγηθέν!

Περισσότερα…

Advertisements

Αναστάσιος Πολυζωίδης : «Δεν υπογράφω»

Σχολιάστε


Από Στον Τοίχο

Anastasios Pwlizwidis

Κατερίνα Γκαράνη

Σε εποχές που η δικαιοσύνη αμφισβητείται ως θεματοφύλακας της ανεξάρτητης κρίσης της, η ανεπίσημη Ελληνική ιστορία αποδεικνύει ότι είχε εκπροσώπους αδέκαστους που δεν λογάριαζαν οποιοδήποτε προσωπικό κόστος για να αποδοθεί ως έπρεπε. Ο Αναστάσιος Πολυζωίδης ήταν ο θεμελιωτής της ανεξαρτησίας της. Οι προσωπικές διενέξεις, τα πιστεύω του, οι πολιτικές αντιπαλότητες, τα υποσχόμενα ύπατα αξιώματα, οι απειλές ακόμη και η ίδια η ζωή του δεν στάθηκαν εμπόδιο στο να αποδώσει δικαιοσύνη. ‘Οχι σε οποιαδήποτε περίοδο, αλλά σε περίοδο Βαυαρικής κατοχής. Δυστυχώς για την Ελλάδα δεν υπήρξε ένας Εμίλ Ζολά που με την λογοτεχνική του πένα θα παρέδιδε στο παγκόσμιο αναγνωστικό κοινό, όχι ένα «Κατηγορώ», αλλά ένα «Δεν υπογράφω».

Ο Πολυζωίδης γεννήθηκε το 1802 στο χωριό Μελένικο της βορειοανατολικής Μακεδονίας (σήμερα είναι χωριό της Βουλγαρίας). Σχολείο πήγε στο χωριό του και σε ηλικία 14 ετών στάλθηκε από τον πατέρα του στις Σέρρες υπό την φροντίδα των εκεί συγγενών του, προκειμένου να φοιτήσει στην Σχολή των Σερρών, όπου την εποχή εκείνη ήταν Σχολάρχης ο Εδεσσαίος λόγιος Μηνάς Μηνωίδης. Σε ηλικία 16 ετών πέθανε ο πατέρας του και με τη βοήθεια οικογενειακών φίλων στάλθηκε για σπουδές (νομικά, ιστορία και κοινωνικές επιστήμες). Σπούδασε νομικά και ιστορία στο Πανεπιστήμιο της Γοτίνγκης (Γκαίτινγκεν), στη Βιέννη και στο Βερολίνο. Διέκοψε τις σπουδές του στο Βερολίνο το 1821, όταν είχε αρχίσει η Ελληνική Επανάσταση και επέστρεψε στην Ελλάδα.

Περισσότερα…

Η ευλογία αλλά και η κατάρα του έθνους

Σχολιάστε


Από αἰέν ἀριστεύειν

Σάββας Καλεντερίδης

Ευλογία είναι η γεωπολιτική αξία του ελληνικού χώρου, ενώ κατάρα είναι το ενδιαφέρον των μεγάλων δυνάμεων γι’ αυτόν, που προκαλούν τις εθνικές τραγωδίες και τους εθνικούς διχασμούς, όπως η καταδίκη και η φυλάκιση του Κολοκοτρώνη από ξενοκίνητους προδότες

hist_26

Παραμονές της επετείου της Εθνεγερσίας, μια μέρα μετά τη μαύρη επέτειο της απολογίας του Κολοκοτρώνη στο δικαστήριο που τον καταδίκασε, και ενώ βρίσκεται σε εξέλιξη η κρίση στην Ουκρανία, η οποία επαναφέρει στο προσκήνιο το ενδεχόμενο ενός νέου τύπου Ψυχρό Πόλεμο μεταξύ Ρωσίας και Δύσης, είναι εξαιρετικά χρήσιμο να ανασύρουμε από τη μνήμη μας αυτό που αποκαλείται «κατάρα του έθνους».

Μία από τις ανακρίβειες (πλείστες όσες φορές παίρνει διαστάσεις αθλιότητας) που διακινείται με διάφορους τρόπους, πολλές φορές και από… επίσημα χείλη, είναι ο ισχυρισμός ότι η Ελλάδα απελευθερώθηκε από τους ξένους, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τη Ναυμαχία του Ναβαρίνου, όπου οι στόλοι των τριών Μεγάλων Δυνάμεων καταβύθισαν τον αιγυπτιακό στόλο, θέτοντας τέρμα στην εκστρατεία του Ιμπραήμ στην Πελοπόννησο. Και ο ισχυρισμός και το παράδειγμα είναι εκτός πραγματικότητας.

Το ορθόν είναι ότι οι Έλληνες εξεγέρθηκαν το 1821, υποβοηθούμενοι ίσως επί δεκαετίες στη φάση της προετοιμασίας από τον ρωσικό παράγοντα, και πολέμησαν σε βουνά, λαγκάδια και θάλασσες γενναία και με απίστευτη αυτοθυσία. Όταν ξέσπασε η Ελληνική Επανάσταση, είχε ήδη επέλθει σταδιακή κάμψη της ισχύος της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και οι Μεγάλες Δυνάμεις διαφωνούσαν στον τρόπο διαχείρισης της επερχόμενης κατάρρευσης του Μεγάλου Ασθενούς. Οι Ρώσοι επεδίωκαν τη διάλυσή της, τον έλεγχο των Στενών και την κάθοδο στις ζεστές θάλασσες, κάτι που έκανε τους Αγγλογάλλους να ενώσουν τις δυνάμεις τους και να επιβάλουν το δόγμα της εδαφικής ακεραιότητας της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας (1856), το οποίο υποστήριζαν ΚΑΙ την περίοδο που ξέσπασε η Ελληνική Επανάσταση!

Περισσότερα…

Ένοπλες μορφές αντίστασης: αρματολοί και κλέφτες

Σχολιάστε


Από Ερανιστής

Το κλέφτης ήτον καύχημα· έλεγε: είμαι κλέφτης, και η ευχή των πατέρων ενός παιδιού ήτον να γίνη κλέφτης· ―Το κλέφτης εβγήκε από την εξουσία.― Εις του Πατρός μου τον καιρό, ήτον ιερό πράγμα να πειράξουν Έλληνα. Και όταν οι κλέπται ήρχοντο εις συμπλοκή με τους Τούρκους όλοι οι γεωργοί άφιναν το ζευγάρι, και επάγαιναν να βοηθήσουν τους κλέπτας

Θ. Κολοκοτρώνης: Διήγησις συμβάντων της ελληνικής φυλής από τα 1770 έως τα 1836. Τύποις Χ. Νικολαΐδου Φιλαδελφέως, 1846. 4

"Άμα ζήσω, θα τους γαμήσω, άμα πεθάνω θα μου κλάσουν τον μπούτζον" Η φράση αποδίδεται στον αθυρόστομο Γεώργιο Καραισκάκη.

«Άμα ζήσω, θα τους γαμήσω, άμα πεθάνω θα μου κλάσουν τον μπούτζον» Η φράση αποδίδεται στον αθυρόστομο Γεώργιο Καραισκάκη.

Στα τέλη του 18ου αιώνα, παραμονές της ελληνικής επανάστασης, δρούσαν στον ελλαδικό και τον ευρύτερο βαλκανικό χώρο πλήθος ενόπλων ομάδων, οι οποίες αποτελούνταν συνήθως από χριστιανούς αλλά και μουσουλμάνους σε κάποιες περιπτώσεις, οι οποίες αμφισβητούσαν εμπράκτως την οθωμανική κυριαρχία σε ορισμένες περιοχές της αυτοκρατορίας.

Η εθνοτική ή άλλη σύνθεση αυτών των ομάδων είναι ένα ζήτημα περίπλοκο, απλώς αναφέρουμε εδώ ότι στην περίπτωση του ελλαδικού χώρου οι αρβανίτες και οι Αλβανοί συγκροτούν κι αυτοί αμιγή ή μεικτά μισθοφορικά σώματα, καθώς και κλέφτικες ομάδες. Οι ένοπλοι αυτοί καταγράφονται στην εθνική ιστοριογραφία και τις πηγές ως δίδυμο: κλέφτες και αρματολοί. Ως κλέφτες εννοούνται τα μέλη ένοπλων ομάδων με στοιχειώδη οργάνωση και ιεραρχία, τα οποία επιδίδονται σε διάφορες “παράνομες” δραστηριότητες όπως ληστείες, απαγωγές, “προστασία” ολόκληρων περιοχών, επιθέσεις σε ταξιδιώτες, επιδρομές κ.λ.π. Οι επιθέσεις τους στρέφονται κυρίως εναντίον πλούσιων Οθωμανών αλλά και Ελλήνων.

Χάρτης με σημαντικά αρματολίκια του ελληνικού χώρου κατά τον 18ο αιώνα. Mercator G., Atlas sive cosmographicae meditationes...,1590- 1641. Αθήνα, Συλλογή Δ. Γ. Καραμανώλη. The cartography of the Greek Area in the 16th, 17th and 18th centuries, Athens 1992. Επεξεργασία IME.

Χάρτης με σημαντικά αρματολίκια του ελληνικού χώρου κατά τον 18ο αιώνα. Mercator G., Atlas sive cosmographicae meditationes…,1590- 1641. Αθήνα, Συλλογή Δ. Γ. Καραμανώλη. The cartography of the Greek Area in the 16th, 17th and 18th centuries, Athens 1992. Επεξεργασία IME.

Περισσότερα…

Η μάχη του Βαλτετσίου στις 12 Μαΐου 1821 (η κρίσιμη καμπή της ελληνικής επανάστασης)

Σχολιάστε


του Κωνσταντίνου Μαυρίδη από τη Ρήξη φ. 85 μέσω του Θέματα Ελληνικής Ιστορίας

pic538_1a-e1337855631245

Το Βαλτέτσι είναι ένα μικρό χωριουδάκι, που βρίσκεται σε υψόμετρο 1.000 μέτρων στο όρος Ρεζενίκος, 12 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της Τρίπολης. Τον Απρίλιο (24) και Μάιο (12-13) του 1821 έγινε στο Βαλτέτσι μια από τις κρισιμότερες μάχες της Επανάστασης του ’21, που έληξε με θριαμβευτική νίκη των ελληνικών δυνάμεων ατάκτων υπό τον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη. Η νίκη αυτή αναπτέρωσε το ηθικό των πολεμιστών και συνέβαλε καθοριστικά στην πτώση της Τρίπολης (23 Σεπτεμβρίου 1821), αφού στο Βαλτέτσι, τα ελληνικά τμήματα επέφεραν σοβαρές απώλειες στο τουρκικό σώμα, στρατού, που είχε σταλεί για να ενισχύσει την άμυνα της πόλης.

Τον Απρίλιο του 1821, οι επαναστατημένοι Έλληνες ξεκίνησαν την πολιορκία της Τριπολιτσάς, του τουρκικού διοικητικού κέντρου ολόκληρης της Πελοποννήσου. Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης, ανιχνεύοντας την περιοχή, διέγνωσε σωστά πως οι Τούρκοι θα προσπαθούσαν να σπάσουν την πολιορκία, και αποφάσισε να οχυρώσει τα στρατόπεδα των ατάκτων του στους λόφους δυτικά και νοτιοδυτικά της πόλης. Το Βαλτέτσι επιλέχθηκε ως το κύριο οχυρωμένο στρατόπεδο, καθότι δέσποζε πάνω στην κύρια οδό εφοδιασμού των Τούρκων, κλεισμένων πλέον μέσα στην Τρίπολη, και γιατί ήταν φύσει οχυρή τοποθεσία, με τέσσερις απόκρημνους λόφους να υψώνονται γύρω απ’ το χωριό. Επιπλέον οι επιτιθέμενοι, κατά την έφοδο στο στρατόπεδο, θα χρειαζόταν να ανέβουν μια πλαγιά εν μέσω διασταυρούμενων πυρών απ’ τις φρουρές, γεγονός που θα τους προκαλούσε σοβαρές απώλειες. Στο οχυρωμένο λοιπόν Βαλτέτσι συγκεντρώθηκαν οι ομάδες του Κολοκοτρώνη, των Μαυρομιχαλέων, του Αναγνωσταρά, του Γιατράκου και άλλων οπλαρχηγών, κι από εκεί διενεργούσαν εφόδους κατά της Τρίπολης.

Την ίδια στιγμή, στην Κόρινθο, οι επαναστάτες πολιορκούσαν την Ακροκόρινθο ενώ οι Τούρκοι, υπό τον Χουρσίτ πασά, είχαν εκστρατεύσει εναντίον των δυνάμεων του Αλή πασά στην Ήπειρο. Από κει ο Χουρσίτ, μαθαίνοντας τα τεκταινόμενα στο Μωριά, στέλνει στις αρχές Απριλίου ισχυρό πολεμικό σώμα 3.500 Αλβανών, υπό τον Κεχαγιάμπεη Μουσταφά, για να καταπνίξει την επανάσταση και να ενισχύσει την Τρίπολη στην οποία, σημειωτέον, βρίσκονταν το χαρέμι και μεγάλο μέρος των θησαυρών του. Ο Κεχαγιάμπεης, όντως, ξεκινάει από τα Γιάννενα και καταστρέφει ό,τι βρει μπροστά του. Από το Αντίρριο περνά στην Πελοπόννησο, καίει τη Βοστίτσα, λύει την πολιορκία της Ακροκορίνθου και του Άργους και φτάνει στα περίχωρα της Τρίπολης τη νύχτα της 23ης Απριλίου. Την επομένη επιτίθεται αιφνιδιαστικά στο Βαλτέτσι, στο οποίο έχει μείνει η μισή φρουρά, λόγω μιας επιθετικής ενέργειας που ετοίμαζαν οι επαναστάτες κοντά στη λίμνη Τάκκα.

Περισσότερα…

Σαν σήμερα πριν από 170 χρόνια πέθανε ο «Γέρος του Μωριά» Θεόδωρος Κολοκοτρώνης

Σχολιάστε


Από BEST

Theodwros Kolokotrwnhs

Ημέρα Μνήμης του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη που θεωρείται ως η σημαντικότερη στρατιωτική και πολιτική φυσιογνωμία της Ελληνικής Επανάστασης του 1821, είναι η σημερινή της 4ης Φεβρουαρίου.

Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης (3 Απριλίου 1770 – 4 Φεβρουαρίου 1843) ήταν Έλληνας κλέφτης, καπετάνιος, στρατηγός με πρωταγωνιστικό ρόλο στην Επανάσταση του 1821, πολιτικός, αρχηγός κόμματος, πληρεξούσιος και σύμβουλος της Επικράτειας.

Έμεινε γνωστός και ως ο «Γέρος του Μωριά». Όπως γράφει το σάιτ Kalavryta News, o γενναίος Κολοκοτρώνης πέθανε στις 4 Φεβρουαρίου 1843 από εγκεφαλική συμφόρηση, αμέσως μετά το γάμο του μικρότερου γιου του και ετάφη στο Α’ Νεκροταφείο Αθηνών.

O geros nekros

Πέθανε φτωχός από υλικά αγαθά, αλλά πλούσιος από την αγάπη του απλού λαού και ευτυχής που πρόλαβε να δει την αγαπημένη του πατρίδα ελεύθερη από τους Τούρκους, για την οποία αγωνίστηκε σκληρά, με αυταπάρνηση, μεγαλοψυχία, ήθος, όραμα και ακλόνητη πίστη στην ελευθερία.

Στις 10 Οκτωβρίου του 1930 τα οστά του διακομίστηκαν στο Μνημείο των Προκρίτων, δίπλα στην πλατεία Άρεως της Τρίπολης, για να τοποθετηθούν αργότερα, στις 25 Σεπτεμβρίου 1993, σε ειδική κρύπτη στη βάση του ανδριάντα του, που τον αναπαριστά πάνω στο άλογό του και που αναγέρθηκε στο κάτω μέρος της μεγάλης αυτής και εντυπωσιακής πλατείας της Τρίπολης.

Όπως θυμίζει το Kalavryta News, ο Κολοκοτρώνης είχε γεννηθεί στο Ραμαβούνι της Μεσσηνίας στις 3 Απριλίου 1770, ενώ η καταγωγή του ήταν από το χωριό Λιμποβίσι της Αρκαδίας. Η οικογένειά του – με γενάρχη τον Τσεργίνη – ανέδειξε πολλούς γενναίους κλεφταρματολούς-αγωνιστές και κατέβαλε βαρύ τίμημα στον απελευθερωτικό αγώνα κατά των Τούρκων. Μέχρι την έκρηξη της Επανάστασης περίπου εβδομήντα Κολοκοτρωναίοι είχαν βρει το θάνατο στον αγώνα κατά των Τούρκων.

Περισσότερα…

Η άλωση της Τριπολιτσάς – 23 Σεπτεμβρίου 1821

Σχολιάστε


Στις 23 Σεπτεμβρίου 1821 έλαβε χώρα η άλωση της Τριπολιτσάς, μετά από πολύμηνη πολιορκία της πόλης.

Η σφαγή που ακολούθησε εξακολουθεί ακόμα και σήμερα να προκαλεί ισχυρά συναισθήματα. Όπως λέει ο Σπυρίδωνας Τρικούπης :

«Λαός, ἀποτινάσσων πολυχρόνιον καὶ βαρύν ζυγόν, κινεῖται πάντοτε θηριωδῶς κατὰ τῶν δεσποτῶν του· ὁ δὲ ὁπλοφόρος τῆς Ἑλλάδος λαὸς ἦτον ἔτι μάλλον ἀκράτητος κατ` ἐκείνας τὰς ἡμέρας, διότι οὔτε κυβέρνησις ὑπῆρχεν, οὔτε μισθὸς ἐδίδετο, οὔτε τροφαί τακτικῶς διανέμοντο, οὔτε μέλλον ἀσφαλὲς ἐφαίνετο, οὔτε ὁ ἄτακτος ἐπαιδεύετο, οὔτε ὁ σοφρωνῶν ἀντημείβετο. Διὰ ταῦτα ἡ ἡμέρα τῆς ἁλώσεως τῆς πρωτευούσης τῆς Πελοποννήσου ἦτον ἡμέρα καταστροφῆς, πυρκαϊᾶς, λεηλασίας καὶ αἵματος.»

Ας αφήσουμε όμως τον Σπυρίδωνα Τρικούπη να μας εξιστορήσει την άλωση της πόλης.

Older Entries

Αρέσει σε %d bloggers: